2026 оны 1-р сарын 31-ний байдлаар Иран, АНУ-ын хоорондын хурцадмал байдал нэмэгдэж, бүс нутгийн тогтвортой байдалд ноцтой аюул учруулж байна. АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Ираны цөмийн болон пуужингийн хөтөлбөрийг хязгаарлах гэрээ байгуулахыг шаардаж, эс бөгөөс цэргийн ажиллагаа явуулахыг анхааруулжээ. Үүний хариуд Иран “тэнцвэртэй, шударга” хэлэлцээрт бэлэн ч, дарамт шахалтын дор яриа хэлэлцээ хийхгүй гэдгээ мэдэгдсэн байна.
Ираны Гадаад хэргийн сайд Аббас Арагчи Туркийн Истанбул хотод Туркийн Гадаад хэргийн сайд Хакан Фидан болон Ерөнхийлөгч Режеп Тайип Эрдогантай уулзаж, бүс нутгийн тогтвортой байдлыг хадгалах талаар хэлэлцсэн байна. Турк улс АНУ, Ираны хооронд зуучлагчийн үүрэг гүйцэтгэхэд бэлэн гэдгээ илэрхийлжээ.
АНУ-ын зүгээс Ираны пуужингийн хөтөлбөрийг хязгаарлахыг гол шаардлага болгон тавьж байгаа ч, Иран энэ асуудлыг хэлэлцэхээс татгалзаж байна. Арагчи хэлэхдээ, “Ираны батлан хамгаалах болон пуужингийн чадавхи хэзээ ч хэлэлцээний сэдэв болохгүй” гэжээ.
Иран улс мөн Стратегийн шинэ дронуудыг зэвсэглэлдээ нэмж, Хормузын хоолойд хоёр өдрийн хугацаатай амьд галын тэнгисийн сургуулилт явуулахаа зарласан нь АНУ-ын цэргийн хүчний байршуулалттай давхцаж байна. АНУ-ын Төв командлал Ираныг “аюулгүй бус, мэргэжлийн бус үйлдэл”-ээс зайлсхийхийг анхааруулжээ.
Ираны Ерөнхийлөгч Масуд Пезешкиан АНУ, Израиль, Европын удирдагчдыг Иранд болсон эсэргүүцлийн жагсаалуудыг өдөөн турхирсан гэж буруутгаж, тэднийг “нийгмийн хагарал үүсгэхийг оролдсон” гэж мэдэгджээ. Эдгээр жагсаалын үеэр хэдэн мянган хүн амиа алдсан талаар мэдээлэгдсэн байна.
Одоогийн нөхцөл байдалд Иран, АНУ-ын хоорондын шууд хэлэлцээний боломж хязгаарлагдмал байгаа ч, бүс нутгийн орнуудын зуучлалаар дипломат шийдэлд хүрэх оролдлогууд үргэлжилж байна. Гэсэн хэдий ч, цэргийн сөргөлдөөнд хүрэх эрсдэл өндөр хэвээр байна.
Эх сурвалжууд: Reuters, Al Jazeera
Сэтгэгдэл бичих