Гадаад улс орнуудад оршин суугаа иранчуудын өргөн хүрээтэй жагсаал энэ долоо хоногт Европ, Хойд Америк, Австралийн томоохон хотуудад зохион байгуулагдаж, эх орон дахь улс төр, нийгмийн нөхцөл байдалд олон улсын анхаарлыг хандуулахыг уриаллаа.
Жагсаал цуглаанууд нь сүүлийн саруудад Иран улсад өрнөж буй дотоодын эсэргүүцэл, хүний эрхийн асуудал, эдийн засгийн хүндрэлтэй холбоотойгоор идэвхжсэн байна. Берлин, Лондон, Парис, Лос-Анжелес зэрэг хотуудад мянга мянган хүн цугларч, “эрх чөлөө”, “ардчилал”, “эмэгтэйчүүдийн эрх” зэрэг уриа лоозон барин тайван жагсаал хийжээ.
Зохион байгуулагчдын мэдээлснээр, гадаад дахь иран иргэдийн энэхүү хөдөлгөөн нь улс төрийн нам харгалзахгүйгээр өрнөж байгаа бөгөөд гол зорилго нь олон улсын байгууллагуудыг хүний эрхийн нөхцөл байдлыг анхаарч, дипломат болон эдийн засгийн дарамтыг нэмэгдүүлэхэд чиглэж байгаа аж.
Европын зарим хотод болсон жагсаалын үеэр оролцогчид Ираны дотоод дахь баривчилгаа, цензур, интернетийн хязгаарлалтын талаар мэдэгдэл хийж, НҮБ болон Европын Холбооноос илүү хатуу байр суурь баримтлахыг шаардсан байна. АНУ-ын зарим мужид болсон арга хэмжээнүүдэд хүний эрхийн байгууллагууд нэгдэн оролцож, улс төрийн хоригдлуудыг суллахыг уриалжээ.
Шинжээчдийн үзэж буйгаар, Ираны гадаад амьдарч буй иргэд ийм өргөн хүрээтэй хөдөлгөөн нь дотоодын нөхцөл байдалд шууд нөлөөлөх эсэх нь тодорхойгүй ч олон улсын хэвлэл мэдээллийн анхаарлыг татаж, дипломат хэлэлцээний хүрээнд шинэ дарамт бий болгох боломжтой гэж дүгнэж байна.
Ираны эрх баригчид гадаад дахь жагсаалуудыг “гадаадын нөлөөтэй улс төрийн ажиллагаа” гэж тодорхойлсон бол хүний эрхийн байгууллагууд эсрэгээрээ үүнийг иргэдийн дуу хоолой илэрхийлж буй хууль ёсны хэлбэр хэмээн үзэж байна.
Дэлхий даяарх иранчуудын энэхүү зэрэгцээ хөдөлгөөн нь орчин үеийн мэдээллийн технологи, сошиал сүлжээний нөлөөгөөр богино хугацаанд зохион байгуулагдсан нь онцлог бөгөөд ойрын өдрүүдэд цаашид үргэлжлэх төлөвтэй байна.
Сэтгэгдэл бичих