Гэр бүлийн тухай хуулийн төслийг 2014, 2018, 2019, 2023 онуудад нийт 4 удаа Монгол Улсын Их Хуралд өргөн мэдүүлсэн боловч батлагдалгүй өдийг хүрсэн байна. Энэ удаад Засгийн газраас 2025 оны 11 дүгээр сарын 14-ний өдөр дахин өргөн мэдүүлсэн Гэр бүлийн тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төслийг Монгол Улсын Их Хурал 2026 оны 07 дугаар сарын 03-ны өдрийн чуулганы нэгдсэн хуралдаанаараа хэлэлцэн баталлаа.
Гэр бүлийн тухай хуулиар хэд хэдэн гол өөрчлөлтүүд хуулийн хүрээнд бий болж байна. Тухайлбал,
- Гэр бүлийн тухай хууль
- Тээгчийн эхийн харилцааг зохицуулна
- Хүүхэд үрчлэх асуудлыг шүүх хариуцна
- Хүүхдийн тэтгэмжийг тогтоохдоо уян хатан тогтоох
- DNA хийлгэх
- Гэрлэлтийн гэрээ байгуулах
- Гэр бүлээс гадуурх харилцаа үүсгэсэн нь гэр бүлийн хөрөнгөнөөс бага хүртэх зэрэг зохицуулалтыг хуульд оруулж өгчээ.
Тодруулахад гэр бүлийн тухай хуулийн төсөлд иргэдээс санал авахад нийт санал өгсөн иргэдийн 86,7 хувь нь гэр бүлийн харилцаанд оролцсон 3 дагч этгээдэд хариуцлага тооцохыг шаардсан байна.
Тодруулахад гэр бүлийн тухай хуулийн төсөлд иргэдээс санал авахад нийт санал өгсөн иргэдийн 86,7 хувь нь гэр бүлийн харилцаанд оролцсон 3 дагч этгээдэд хариуцлага тооцохыг шаардсан байна. Гэвч олон улсын жишигт хайр сэтгэлд хуулийн хариуцлага хүлээлгэх бололцоогүй гэж үздэг учраас гэр бүлийн тухай хуульд тухайн саналыг тусгах боломжгүй хэмээн тайлбарлаж байгаа юм. Түүнчлэн шүүхээс ч гэр бүл салалтад нөлөөлсөн 3 дагч этгээдэд хариуцлага тооцох бололцоо байдаггүй байна.
Эрүүл мэндийн шалтгаанаар хүүхэдтэй болж чадахгүй хосууд тээгчийн эхтэй гэрээлж хүүхэдтэй болох тохиолдол Монгол улсад өмнө нь хуулиар зохицуулагдаагүй байсан. Гэхдээ нууц хэлбэрээр тээгч эхийн тусламжтай хүүхэдтэй болсон гэр бүл цөөнгүй бий.
Нэгэнт хуулиар зохицуулагдаагүй төдийгүй, хувь хүний эрүүл мэндийн нууцтай холбоотой учраас одоогоор тээгч эхээр дамжуулж хүүхэдтэй болсон гэр бүлийн тоо тодорхой бүртгэлгүй байна.
Гэр бүлийн хуульд хүүхэд үрчлэх асуудлыг оруулсан нь уг асуудлыг өмнө нь орон нутгийн засаг дарга хариуцаж ирснийг шүүх рүү шилжүүллээ. Ингэснээр үрчлүүлж буй хүүхдийн амь нас, эрүүл мэнд илүү баталгаатай болно хэмээн ажлын хэсгийнхэн найдаж байна. ЗД нар хүүхэд үрчлүүлэх асуудлыг хариуцсанаар олон хүүхэд үрчлүүлсэн айлдаа зарцлагдах, хөдөлмөр эрхлэх, мал маллах ажилд дайчлагдаж байсан жишээ байдаг юм.
Хүүхдийн тэтгэмжийг өмнө нь хөдөлмөрий хөлсний доод хэмжээний 50 хувь гэж залхуу байдлаар тогтоосон нь хөрсөн дээр буугаагүй зохицуулалт хэмээн гишүүд тодорхойлж байна. Шинэ гэр бүлийн хуульд хүүхдийн тэтгэмжийг тухайн иргэний орлого, гэр бүлийн байдал гээд олон хүчин зүйлийг харгалзан үзэж тогтоох зохицуулалттай болгожээ. Чухам яг яаж тэтгэмжийг уян хатан тогтоохыг Засгийн газар журам баталж шийдэх үүрэг хүлээлээ.
Хуульд мөн гэрлэх гэж байгаа хосууд удам зүйн шинжилгээ өгөх заалтыг ч тусгаад байна.
Гэр бүлийн тухай хууль болоод гэр бүлийн шүүхийн тухай хуулиуд хаврын чуулган хаахаас өмнө ийнхүү амжиж баталлаа. 2027 оноос эхлэн цоо шинэ хуулиар Монгол улс дахь гэр бүлийн харилцаа зохицуулагдаж эхлэх нь.
Сэтгэгдэл бичих