Дэлхийн зах зээл дээрх газрын тосны үнэ өсөлттэй хэвээр хадгалагдаж, эрчим хүчний зах зээлд тодорхойгүй байдал нэмэгдсээр байна. 2026 оны эхний саруудад харьцангуй тогтвортой байсан нефтийн үнэ сүүлийн долоо хоногуудад геополитикийн хүчин зүйлсийн нөлөөгөөр огцом хэлбэлзэх хандлагатай болжээ.
Тухайлбал, Брент төрлийн газрын тосны үнэ энэ сарын эхээр баррель нь 108 ам.доллар давж өссөн нь сүүлийн үеийн дээд түвшний нэгт тооцогдож байна. Одоогийн байдлаар үнэ бага зэрэг буурсан ч 100 ам.долларын босгыг давсан хэвээр байгаа нь зах зээлийн эрэлт, нийлүүлэлтийн тэнцвэр алдагдаж байгааг илтгэж буй үзүүлэлт хэмээн шинжээчид дүгнэж байна.
Үнэ өсөхөд нөлөөлж буй гол хүчин зүйлсийн нэг нь Ойрхи Дорнод дахь геополитикийн хурцадмал байдал юм. Иранд чиглэсэн цэргийн болон улс төрийн дарамт нэмэгдсэн нь бүс нутгийн нийлүүлэлтэд эрсдэл үүсгэж, зах зээлд “эрсдэлийн шимтгэл” нэмэгдэхэд хүргээд байна. Үүний зэрэгцээ ОПЕК+ бүлгийн олборлолтын бодлого, АНУ-ын стратегийн нөөцийн ашиглалт, Хятадын эрэлтийн сэргэлт зэрэг хүчин зүйлс мөн үнэ өсөхөд нөлөөлж байгаа юм.
Эдийн засагчдын үзэж байгаагаар, газрын тосны үнэ өндөр түвшинд хадгалагдах нь дэлхийн инфляцын дарамтыг нэмэгдүүлж, шатахуун, тээвэр, үйлдвэрлэлийн зардал өсөхөд хүргэнэ. Улмаар энэ нь хөгжиж буй орнуудын эдийн засагт илүү хүчтэй нөлөө үзүүлэх эрсдэлтэй байна.
Цаашдын төлөвийн тухайд, хэрэв геополитикийн нөхцөл байдал намжихгүй хэвээр үргэлжилбэл нефтийн үнэ богино хугацаанд өндөр түвшинд хадгалагдах магадлалтай. Харин нийлүүлэлтийн нэмэгдэл, эсвэл томоохон эдийн засгуудын эрэлт саарах тохиолдолд үнэ тодорхой хэмжээгээр тогтворжих боломжтой гэж шинжээчид үзэж байна.
Ийнхүү газрын тосны зах зээлд үүсээд буй тодорхойгүй байдал нь дэлхийн эдийн засгийн ойрын хугацааны чиг хандлагад голлох нөлөө үзүүлэх хүчин зүйлсийн нэг хэвээр байна.
Сэтгэгдэл бичих